PMEG

33.2.2. Ke-frazoj kiel objekto

Ke-frazo ofte rolas kiel objekto, sed ke-frazo ne povas akcepti la finajhon N. Se oni anstatauigas la subfrazon per O-vorto au tabelvorto je O, tiu devas havi N:

  • Diru al la patro, ke mi estas diligenta.FE.8 Diru tion al la patro.

  • Oni diras, ke la vero chiam venkas.FE.16 Oni diras tion.

  • “Pardonu al mi, patrino,” [...] “ke mi restis tiel longe”.FE.17 Pardonu mian malfruighon al mi, patrino.

  • “Mi volas ke vi tien iru [...]!”FE.19 Mi volas tion.

  • Se li scius, ke mi estas tie chi, li tuj venus al mi.FE.20 Se li scius tion...

  • Subite li audis, ke iu alrajdas de la vojo al la domo.FA1.15 Subite li audis tion.

  • Pri talento mi neniam audis, ke vi ian havas.M.156 Pri talento mi neniam audis tion.

  • Vi efektive pensas, ke ne?BV.45 Vi efektive pensas tion? La subfrazo estas draste mallongigita, = ...ke tiel ne estas, au simile.

  • Klare li sentis en sia animo, ke li kore amas Anjon kaj ke shi devas farighi lia kara edzineto.FA3.58Klare li sentis en sia animo tion kaj tion.

Che objekta ke-frazo oni malofte uzas helpan tio. Sed tio ja eblas:

  • Vi kauzis tion, ke mi devas vin malestimi!FA2.19

  • Chu povas esti, ke mi bedauris tion, ke mi ne faris malhonestajhon?M.62

Shajne du rektaj objektoj «

En frazoj, kiuj havas ke-frazon kiel objekton, aperas ofte alia frazparto kun N-finajho. Tiam povas ofte shajni, ke estas du rektaj objektoj kun malsama rilato al la chefverbo. Tio normale estus eraro.

Se la alia objekto aperas ene de la ke-frazo, ghi estas objekto de la ke-fraza chefverbo, ekz.: Mi vidis, ke ili manghas fishon. La tuta ke-frazo estas objekto de vidis. Fishon estas objekto de manghas.

Se la alia objekto ne trovighas en la ke-frazo, la klarigo povas esti, ke la ke-frazo ne vere estas objekto, sed ekz. komplemento. Alternative povas esti, ke la alia objekto fakte ne estas objekto, sed N-komplemento.