PMEG

Gramatiko / I-verboj / I-verboj en aliaj frazroloj /

27.3.2. I-verboj kune kun aliaj verboj

I-verbo povas ankau dependi de aliaj chefverboj ol povi, devi kaj voli. I-verbo estas tiam objekto, por-komplemento, pri-komplemento au perverba priskribo. Normale ankau tiam la subjekto de la chefverbo estas senca subjekto de la I-verbo.

I-verbo kiel objekto «

  • En varmega tago mi amas promeni en arbaro.[FE.34]...amas promenon...

  • Pri tio mi ne bezonas vaste paroli.[FK.229]...ne bezonas vastan parolon.

  • Shi komencis senti doloron kaj rigidighon.[M.28]Shi komencis sentadon de doloro...

  • Unu promesis al la alia rakonti al shi, kion shi vidis.[FA1.52]...promesis rakontadon...

  • Kiam malricha virino petos de vi trinki, vi donos ghin al shi ghentile.[FE.17]...petos de vi trinkadon...

  • Mi provis esti kudristino, sed mi ial ne sukcesis![M.145]...provis kudristinan estadon.

  • “Ho jes,” shi respondis kun gaja rido kaj daurigis kudri diligente.[BV.43]...daurigis diligentan kudradon.

  • Kiu kuraghas rajdi sur leono?[FE.7] La frazparto rajdi sur leono estas chi tie klasata kiel objekto, sed kuraghi estas en la praktiko uzata nur kun I-verbo, neniam kun O-vorta objekto kun efektiva N-finajho. Oni povus eventuale diri: Tion mi kuraghas. Sed normale oni diras: Tion mi kuraghas fari. Oni povus eble klasi I-verbon, kiu dependas de kuraghi, anstataue kiel pri-komplementon (kun subkomprenata pri), sed kuraghi neniam aperas kun la rolvorteto pri.

Kvankam chi tiaj I-verboj ja rolas kiel objekto, ili ne povas farighi subjekto de pasiva frazo. Ne eblas diri: *De kiu estas kuraghate rajdi sur leono.* *Ne estas de mi bezonate vaste paroli pri tio.* *Senti doloron estis komencite de shi.*

I-verbo kiel por-komplemento «

Kiam I-verbo rolas kiel por-komplemento oni normale forlasas la rolvorteton por:

  • Nun ili chiuj iris dormi.[BV.47] = ...iris por dormi.

  • Mi prenos miajn glitilojn kaj iros gliti.[FE.34] = ...iros por gliti.

  • Shi tuj kuris bati shin.[FE.21] = ...kuris por bati shin.

  • Vi devas nur iri al la fonto cherpi akvon.[FE.17] = ...iri por cherpi...

  • Mi rapidis veni chi tien.[OV.412] = ...rapidis por veni...

Sed iafoje oni ja uzas por antau I-verbo.

I-verbo kiel pri-komplemento «

Kiam I-verbo rolas kiel pri-komplemento oni chiam forlasas la rolvorteton pri:

  • Kaj vi ne hontas fanfaroni per chi tio?[Rt.19]...hontas pri fanfaronado...

  • Feliche mi sukcesis ekbruligi la fajron.[FA3.152]...sukcesis pri ekbruligado de la fajro.

  • Mi ghojas vin vidi.[H.15]...ghojas pri vidado de vi.

  • Ni ne chesos energie laboradi por nia kara afero.[OV.147]...chesos pri laborado...

I-verbo kiel perverba priskribo «

  • Britain [...] shajnis subite veni al tiu chi sama opinio.[BV.20] = Li shajnis subite venanta... La I-verbo estas perverba priskribo de la subjekto li.

I-verbo kiel perverba priskribo povas ankau havi alian subjekton ol la chefverbo.