PMEG
5.2. O-vorteca uzo de A-vortoj
Kiam A-vorto rolas kiel rekta priskribo de O-vorto, oni iafoje forlasas la O-vorton. Tiam la A-vorto kvazau mem transprenas la rolon de chefvorto, kaj rolas O-vortece. Tio eblas, kiam la kunteksto klare montras, kiu O-vorto estu subkomprenata. Subkomprenado de O-vorto facilighas, se antau la A-vorto aperas la au alia difinilo:
La palaco de la imperiestro estis la plej belega [palaco] en la mondo.[FA2.24]
Mi legas al vi nur la plej delikatan [parton].[Rt.6]
Mi ne donos al vi manghi, ghis vi pagos por la antaua [mangho].[Rz.22]
Vi ne estas la unuaj [personoj], kiujn mi vidas hodiau matene.[BV.15]
Mi devis oferi la agrablan [aferon, eblon] pro la utila [afero, eblo].[OV.266]
Chiuj homoj certigis, ke ili ghin legis kaj komprenis, char alie oni ja rigardus ilin kiel malsaghajn [homojn].[FA2.29]
Rekta vojo estas pli mallonga, ol kurba [vojo].[FE.33]
Ni ambau volas la saman [aferon]. Se la tute ghenerala ideo afero estas subkomprenata post la sama, oni povas anstataue diri la samo: Ni ambau volas la samon. / Shi volas scii, kial, kaj por kio, kaj kiarajte, [...] kaj denove, kaj ankorau unu fojon denove la samon![Gm.67]
En esprimoj de horo kaj dato oni preskau chiam forlasas la O-vortojn horo, tago kaj jaro. Tiam vicordaj nombrovortoj ekrolas O-vortece:
Hodiau estas la dudek sepa (tago) de Marto.[FE.12]
Georgo Vashington estis naskita la dudek duan [tagon] de Februaro.[FE.12]
Estas la dek-unua [horo] kaj duono.
Tio okazis en Julio [de la] mil naucent tridek oka [jaro]. Che jaresprimo oni nuntempe preferas forlasi ankau la A-finajhon: Tio okazis en Julio mil naucent tridek ok.
Che posedaj pronomoj oni ofte forlasas O-vorton, se la kunteksto permesas:
Via pano estas malpli fresha, ol mia [pano].[FE.10]
Kial al li estus permesite ekspluati por si kaj por la siaj [homoj] chion.[M.36]
Vi ankau min redonu al la miaj [homoj].[IT.7]
Alia «
La A-vorto alia estas ofte uzata O-vortece. Oni povus imagi subkomprenatan O-vorton, sed alia ofte komplete transprenas la rolon de O-vorto, kaj enshovo de O-vorto estas iafoje tute superflua:
Mi ne volas tiun chi supon, donu al mi alian [supon].[Rz.27]
Shi estas jam edzino de alia [viro]![H.15]
Alian [homon] ne mallaudu, vin mem ne aplaudu.[PE.34]
El shiaj multaj infanoj unuj [infanoj] estas bonaj kaj aliaj [infanoj] estas malbonaj.[FE.12]
Laboru en konsento kaj helpu unu [persono] al la alia [persono].[OV.141] Legu pli pri la esprimo unu... (la) alia.
Alia plej ofte esprimas individuecan signifon. Alia tiam tre similas al la tabelvortoj je U. Iuj ech proponis shanghi la A-vorton alia en tabelvorton.
La kvantaj A-vortoj multaj, malmultaj, pluraj kaj kelkaj estas ofte O-vortece uzataj.
